Ελκώδης Κολίτιδα

Τι είναι η ελκώδης κολίτιδα?

Πρόκειται για χρόνια ιδιοπαθή φλεγμονώδη πάθηση που επηρεάζει μόνο το παχύ έντερο, είτε ολόκληρο είτε τμήματα του. Δεν έχει βρεθεί ακριβής αιτία αλλά είναι ουσιαστικά μια διαταραχή του ανοσοποιητικού συστήματος όπου ο ίδιος ο οργανισμός προκαλεί φλεγμονή στο βλεννογόνου του παχέος εντέρου έως και έλκη, εξού και το όνομά της.

Η φλεγμονή αυτή προκαλεί τα συμπτώματα του ασθενούς όπως διάρροιες με πρόσμιξη αίματος ή/και βλέννης και κοιλιακό άλγος. Η συμπτωματολογία της έχει συνήθως βραδεία και σταδιακή έναρξη, ενώ σπάνια μπορεί να είναι αιφνίδια.

Η ελκώδης κολίτιδα μπορεί να οδηγήσει σε προοδευτική αδυναμία και εξασθένιση του οργανισμού. Παρότι η ακριβής αιτία της δεν είναι γνωστή, υπάρχουν πολλά φάρμακα που μπορούν να μειώσουν τη φλεγμονή και να οδηγήσουν σε μακροχρόνια ύφεση της νόσου και εξάλειψη των συμπτωμάτων.

Η χρόνια φλεγμονή στο έντερο μπορεί να αποτελέσει υπόστρωμα για ανάπτυξη καρκίνου του παχέος εντέρου. Για το λόγο αυτό είναι σημαντικό ο ασθενής να λαμβάνει την κατάλληλη θεραπεία που εξαλείφει τη φλεγμονή καθώς και να κάνει κολονοσκόπηση ανά τακτά διαστήματα , όπως κρίνεται από το θεράποντα γαστρεντερολόγο του.

Τι συμπτώματα έχω αν έχω πάσχω από ελκώδη κολίτιδα?

Η συμπτωματολογία ποικίλλει ανάλογα με το ποιο είναι το προσβεβλημένο τμήμα αλλά και την βαρύτητα της προσβολής:

  • Διάρροια με αίμα ή/και βλέννη ή/και πύον
  • Αιμορραγία από τον πρωκτό
  • Κοιλιακό άλγος-κράμπες
  • Πόνος στον πρωκτό
  • Τεινεσμός, δηλαδή το αίσθημα προς αφόδευση χωρίς να υπάρχουν κόπρανα
  • Δυσκολία κατά την κένωση
  • Απώλεια σωματικού βάρους
  • Αδυναμία-καταβολή
  • Πυρετός
  • Διαταραχή ανάπτυξης στα παιδιά

 

Περίπου στις μισές περιπτώσεις τα συμπτώματα είναι ήπια έως μέτρια. Η πορεία της νόσου ποικίλλει με πολλούς ασθενείς να έχουν μακρές περιόδους ύφεσης, δηλαδή χωρίς συμπτώματα.

Κινδυνεύω αν έχω ελκώδη κολίτιδα και δε λαμβάνω τη φαρμακευτική αγωγή που ενδείκνυται?

  • Σοβαρή αιμορραγία
  • Διάτρηση παχέος εντέρου, δηλαδή «τρύπα» στο τοίχωμα του εντέρου
  • Σοβαρή αφυδάτωση
  • Αναιμία, δηλαδή πτώση του αιματοκρίτη
  • Οστεοπόρωση
  • Φλεγμονή σε δέρμα, μάτια και αρθρώσεις
  • Καρκίνο παχέος εντέρου
  • Θρόμβωση αγγείων
  • Καθυστέρηση ανάπτυξης στα παιδιά

Πως γίνεται η διάγνωση της ελκώδους κολίτιδας?

Ανάλογα με τη συμπτωματολογία και την υποψία που έχει ο γαστρεντερολόγος θα διενεργήσει τον απαραίτητο έλεγχο:

  • Εξετάσεις αίματος και κοπράνων: Στις εξετάσεις αυτές αναζητούνται παράμετροι όπως αιμοσφαιρίνη και αιματοκρίτης καθώς και δείκτες φλεγμονής όπως αριθμός λευκών αιμοσφαιρίων και CRP. Από την εξέταση κοπράνων αξιολογούνται λευκά και ερυθρά αιμοσφαίρια και αποκλείονται λοιμώδη αίτια της διάρροιας ΄΄όπως βακτήρια που χρήζουν άλλης ή παράλληλης αντιμετώπισης. Επίσης, μετριέται η καλπροτεκτίνη κοπράνων που είναι δείκτης φλεγμονής, σαν τη CRPστο αίμα, και είναι ιδιαίτερα αυξημένη σε ιδιοπαθείς φλεγμονές του εντέρου όπως η ελκώδης κολίτιδα και η νόσος του Crohn.

 

  • Κολονοσκόπηση ή ορθοσιγμοειδοσκόπηση: Με τον ενδοσκοπικό έλεγχο ο γαστρεντερολόγος είναι σε θέση να διαγνώσει τη νόσο από την εικόνα του βλεννογόνου ενώ η τελικά διάγνωση μπαίνει με τις βιοψίες που λαμβάνει από τα τμήματα που πάσχουν. Καθώς η νόσος ,στην πλειοψηφία των περιπτώσεων, ξεκινάει από το ορθό μπορεί αρχικά μια ορθοσιγμοειδοσκόπηση με βιοψίες να είναι αρκετή για τη διάγνωση.

 

  • Ακτινογραφία-αξονική κοιλίας: Είναι άλλες απεικονιστικές εξετάσεις που ενδέχεται να ζητήσει ο ιατρός ανάλογα συμπτωματολογίας και βαρύτητας νόσου ιδίως για ανάδειξη επιπλοκών.

Υπάρχει θεραπεία για την ελκώδη κολίτιδα?

Όπως για τη Νόσο crohn, έτσι και για την ελκώδη κολίτιδα η θεραπεία αποτελείται από φαρμακευτικούς παράγοντες που καταστέλλουν τη φλεγμονή στο παχύ έντερο. Τέτοια φάρμακα είναι η κορτιζόνη, τα 5-αμινοσαλικυλικά (σε μορφή χαπιού ή υπόθετου), οι βιολογικοί παράγοντες και οι JAK-ανταγωνιστές. Υπάρχει συνεχής πρόοδος ως προς την ανακάλυψη νέων πιο στοχευμένων και αποτελεσματικών φαρμάκων.

Ο γιατρός επιλέγει την κατάλληλη θεραπεία εξατομικευμένα με βάση τα συμπτώματα , τη βαρύτητα της νόσου αλλά και τις απαιτήσεις της καθημερινότητας του κάθε ασθενούς. Όταν η νόσος είναι σε ύφεση , με την κατάλληλη αγωγή, τα συμπτώματα υποχωρούν και ο ασθενής ζει φυσιολογικά.

Χρειάζεται χειρουργείο?

Σε περίπτωση που η νόσος είναι ανθεκτική και έχουν εξαντληθεί οι φαρμακευτικές θεραπευτικές επιλογές, τότε το χειρουργείο είναι η μόνη λύση. Μάλιστα αφαιρείται ολόκληρο το έντερο ώστε να μην αναπτυχθεί νόσος στο τμήμα που θα μείνει πίσω.

Χειρουργείο είναι, επίσης, αναγκαίο και σε περιπτώσεις που έχει αναπτυχθεί πρώιμος καρκίνος εντέρου στο έδαφος της χρόνιας φλεγμονής.

Τι πρέπει να προσέχω αν έχω ελκώδη κολίτιδα?

Ο καλύτερος τρόπος να ελέγχει ο ασθενής την ελκώδη κολίτιδα είναι να λαμβάνει τα φάρμακα του. Χρήσιμο είναι να ενημερώνει τον γιατρό του για καθετί που τον ανησυχεί . Σίγουρα, το να πρέπει κάποιος να ακολουθεί συγκεκριμένη αγωγή για όλη του τη ζωή δεν είναι κάτι ούτε απλό ούτε ευχάριστο , ωστόσο οι ασθενείς το συνηθίζουν καθώς τους προσφέρει ποιότητα ζωής τόσο που ξεχνούν ότι πάσχουν.

Παράλληλα , σωστό είναι να ενημερώνετε ο γιατρός αν ο ασθενής διαγνώστηκε με κάποια νέα πάθηση ή πρέπει να λάβει κάποιο φάρμακο όπως αντιβίωση ή μη στεροειδές αντιφλεγμονώδες που μπορεί να ερεθίσουν το παχύ έντερο.

Μπορώ να τρώω ό,τι θέλω αν έχω ελκώδη κολίτιδα?

Δεν υπάρχει ειδική διατροφή για την ελκώδη κολίτιδα. Δεν υπάρχει κάτι που να μην επιτρέπεται. Ωστόσο ορισμένοι ασθενείς έχουν παρατηρήσει ότι κάποιες τροφές επιδεινώνουν τα συμπτώματα τους και για το λόγο αυτό συστήνεται να τις αποφεύγουν. Η αποφυγή γαλακτομικών προϊόντων όπως γάλα, γιαούρτι και τυρί ενδέχεται να βοηθήσουν.

Πως είναι η ζωή με ελκώδη κολίτιδα?

Οι ασθενείς με ελκώδη κολίτιδα χρειάζονται θεραπεία εφόρου ζωής , με την οποία τα συμπτώματα εξαλείφονται και ζουν φυσιολογικά. Σε περίπτωση προβληματισμού καλό είναι να επικοινωνούν με τον ιατρό τους και να συζητούν.

Μπορώ να μείνω έγκυος αν έχω ελκώδη κολίτιδα?

Φυσικά. Στην πλειοψηφία των περιπτώσεων η ελκώδης κολίτιδα δεν επηρεάζει την γονιμότητα είτε σε άντρες είτε σε γυναίκες. Καλό είναι ο ασθενής που θέλει να τεκνοποιήσει να συμβουλευτεί τον γαστρεντερολόγο του ώστε να διενεργηθεί ο απαραίτητος εργαστηριακός ή ενδοσκοπικός έλεγχος πριν , καθώς και να τροποποιηθεί η φαρμακευτική του αγωγή αν χρειάζεται.

Απαραίτητη προϋπόθεση για μια ανεπίπλεκτη εγκυμοσύνη και ένα υγιές έμβρυο-νεογνό είναι η υγεία της μητέρας. Άρα είναι αναγκαίο η νόσος να βρίσκει σε ύφεση καθόλη τη διάρκεια της εγκυμοσύνης.

Λόγω κληρονομικότητας, υπάρχει πιθανότητα το παιδί να έχει τη νόσο.

Πότε πρέπει σίγουρα να επικοινωνήσω με τον ιατρό μου?

  • Συμπτώματα ενδεικτικά λοίμωξης : πυρετός (≥38°C) , ρίγη
  • Πόνος στην κοιλιά
  • Έμετοι
  • Διάρροιες με ή χωρίς αίμα/βλέννη

 

Τα συμπτώματα αυτά μπορεί να υποδηλώνουν έξαρση της νόσου που απαιτεί τροποποίηση της αγωγής ή εντερική λοίμωξη που χρειάζεται ειδική αγωγή.

Η ελκώδης κολίτιδα είναι μια πρόκληση, αλλά όχι ανίκητη.

Με τη σωστή θεραπεία, φροντίδα και επιμονή, μπορεί ο ασθενής να ζήσει μια πλήρη και ποιοτική ζωή!

Κάνε την απορία σιγουριά!

Κλείσε ραντεβού για να λύσουμε οποιοδήποτε πεπτικό θέμα σε απασχολεί.